fa تحریک الکتریکی فراجمجمه‌ای: تاریخچه، مبانی نظری و کاربردها روانشناسی Psycology مروری Review --- Open Access, CC-BY-NC <strong>مقدمه: </strong>تحریک الکتریکی فراجمجمه‌ای (tES) یک روش غیرتهاجمی تحریک مغز است که می<span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:12.0pt">&lrm;</span>تواند با اعمال جریان الکتریکی ضعیف به جمجمه، تغییرات موقتی در تحریک‌پذیری نواحی قشر مغز ایجاد کند. تمایل متخصصان به استفاده از tES به‌عنوان یک ابزار مکمل یا جایگزین برای درمان اختلالات روانپزشکی و عصب‌شناختی در دهه گذشته به طور قابل‌توجهی رشد کرده است. این پژوهش به تبیین ماهیت تحریک الکتریکی مغز، دستگاه‌های تحریک کننده، تاریخچه آن، مکانیسم‌های فیزیولوژیکی زیربنایی و کاربرد آن‌ها در درمان اختلالات روانپزشکی و عصب‌شناختی پرداخته است. همچنین، نگاهی منسجم به اثرات آموزش شناختی همراه با tES در درمان بیماران روانپزشکی داشته است.<strong> نتیجه‌گیری:</strong> در زمینه اثربخشی مداخله tES بر اختلالات خلقی، اضطراب، اختلال نقص‌توجه بیش‌فعالی، اوتیسم، اختلال وسواس فکری- عملی و اسکیزوفرنی، پژوهش‌هایی انجام شده است و نشان داده‌اند که این روش درمانی در بهبود عملکرد شناختی، تعدیل هیجانات منفی و کاهش علائم بیماری افراد موثر است. بر این اساس، در کنار روان‌درمانی و درمان پزشکی، می‌توان از tES به‌عنوان یک درمان غیرتهاجمی برای کمک به بیماران مبتلا به مشکلات روانپزشکی استفاده نمود.<span style="font-family:"B Nazanin""></span> <strong>Introduction:</strong> Transcranial electrical stimulation (tES) is a non-invasive brain stimulation technique that can produce temporary changes in the excitability of cortical areas by applying a weak electrical current to the skull. The specialists&rsquo; tendency to use tES as a complementary or alternative tool for the treatment of psychiatric and neurological disorders has grown significantly in the last decade. This research has explained the nature of electrical stimulation of the brain, the stimulating devices, its history, underlying physiological mechanisms, and their applications in the treatment of neurological and psychiatric disorders. It also has taken a coherent look at the effects of cognitive training along with tES in the treatment of psychiatric patients. <strong>Conclusion:</strong> In the field of the effectiveness of tES intervention on mood disorders, anxiety, attention deficit-hyperactivity disorder, autism, obsessive-compulsive disorder, and schizophrenia, research conducted and showed that this treatment method is effective in improving the cognitive performance, moderating the negative emotions, and reducing the symptoms of individuals&rsquo; disease. Based on this, along with psychotherapy and medical treatment, tES can be used as a non-invasive treatment to help patients with psychiatric problems. تحریک الکتریکی فراجمجمه‌ای مستقیم, آموزش شناختی, تنظیم عاطفی Transcranial Direct Current Stimulation, Cognitive Training, Emotional Regulation 69 104 http://shefayekhatam.ir/browse.php?a_code=A-10-882-2&slc_lang=fa&sid=1 Abed Mahdavi عابد مهدوی abed_mahdavi@yahoo.com 100319475328460024202 100319475328460024202 Yes Faculty of Psychology and Educational Sciences, University of Tehran, Tehran, Iran دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران Farzaneh Ahmadi فرزانه احمدی Ahmadipsycho@gmail.com 100319475328460024203 100319475328460024203 No Department of Psychology, Islamic Azad University, Boroujerd Branch, Boroujerd, Iran گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد بروجرد، بروجرد، ایران Ensieh Haj Abbas Tabrizi انسیه حاج عباس تبریزی ensiehtabrizi0@gmail.com 100319475328460024204 100319475328460024204 No Department of Psychology, Islamic Azad University, Central Tehran Branch, Tehran, Iran دانشکده روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران مرکز، تهران، ایران Hoda Gharaian هدی قرائیان hoda.ghoraian@gmail.com 100319475328460024205 100319475328460024205 No Faculty of Psychology and Educational Sciences, University of Tehran, Tehran, Iran دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران Behzad Rigi Koote بهزاد ریگی‌کوته brkpsycho1988@gmail.com 100319475328460024206 100319475328460024206 No Children and Adolescents Health Research Center, Resistant Tuberculosis Research Institute, Department of Clinical Psychology, Zahedan University of Medical Sciences, Zahedan, Iran مرکز تحقیقات سلامت کودکان و نوجوانان، پژوهشکده سل مقاوم به درمان، گروه روانشناسی بالینی، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، زاهدان، ایران Valireza Imaninasab ولی‌رضا ایمانی نسب vimaninasab@gmail.com 100319475328460024207 100319475328460024207 No Faculty of Humanities, Islamic Azad University, Masjed Soleyman Branch, Masjed Soleyman, Iran دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد مسجدسلیمان، مسجدسلیمان، ایران Saeed Azadbakht سعید آزادبخت saeid.azadbakht1364@gmail.com 100319475328460024208 100319475328460024208 No Department of Psychology, Islamic Azad University, Arak Branch, Arak, Iran دانشکده روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اراک، اراک، ایران