fa استفاده از نانوذرات با غلبه بر سد خونی-مغزی در درمان بیماری‌های سیستم عصبی مرکزی نوروفيزيولوژي Neurophysiology مروری Review --- Open Access, CC-BY-NC <strong>مقدمه:</strong> مغز پیچیده‌ترین و تکامل یافته‌ترین اندام انسان است، بنابراین حفاظت از عملکرد آن امری حیاتی می‌باشد. سد خونی- مغزی که توسط سیستم میکروواسکولار مغز تشکیل شده است، یک نوار غشایی است که خون را از بخش خارج سلولی مغز در سیستم عصبی مرکزی اکثر مهره‌داران جدا می&shy;‌کند. سد خونی- مغزی یک لایه از سلول‌‌های اندوتلیال است که از پنج قسمت تشکیل شده است: پری&shy;سیت‌ها، آستروسیت‌ها، نورون‌ها، غشای پایه و بافت‌های همبند. سد خونی- مغزی مانع اصلی انتقال دارو به مغز است. برای رهاسازی موثر داروها در مغز، روش‌های مختلفی توسعه یافته است. در این میان، تحویل دارو با نانوذرات دارای مزایای بسیاری از جمله غیر‌تهاجمی بودن، مقرون به صرفه بودن، زیست تخریب‌پذیری بهتر و پایداری طولانی مدت است. <strong>نتیجه‌گیری:</strong> بررسی ساختار و عملکرد سد خونی- مغزی و همچنین ارزیابی سیستم‌های مختلف موثر بر این ساختار به ویژه استفاده از نانوذرات می‌تواند نقش مهمی در کمک به درمان بیماری‌های سیستم عصبی مرکزی داشته باشد.<br> &nbsp; <strong>Introduction:</strong> The brain is the most complex and evolved human organ, so protecting its function is a vital issue. The blood-brain barrier formed by the microvascular system of the brain is a membrane strip that separates the blood from the extracellular compartment of the brain in the central nervous system of most vertebrates. The blood-brain barrier is a single layer of endothelial cells that consists of five parts: pericytes, astrocytes, neurons, basement membrane, and connective tissues. The blood-brain barrier is a major barrier to drug delivery to the brain. To effectively release drugs into the brain, various methods have been developed. Among them, drug delivery with nanoparticles has many advantages, including non-invasiveness, cost-effectiveness, better biodegradability, and long-term stability. <strong>Conclusion:</strong> Investigating the structure and function of the blood-brain barrier, as well as the evaluation of various systems affecting this structure, especially the use of nanoparticles, can play an important role in helping to treat central nervous system diseases.<span style="font-family:"Times New Roman",serif"></span><br> &nbsp; نانوذرات, سد خونی مغزی, سیستم عصبی مرکزی Nanoparticles, Blood-Brain Barrier, Central Nervous System 85 93 http://shefayekhatam.ir/browse.php?a_code=A-10-946-2&slc_lang=fa&sid=1 arash abdolmaleki آرش عبدالملکی abdolmalekiarash1364@gmail.com 100319475328460025520 100319475328460025520 Yes Department of Bioinformatics, Faculty of Advanced Technologies, University of Mohaghegh Ardabili, Namin, Iran گروه بیوفیزیک، دانشکده فناوری‫های نوین، دانشگاه محقق اردبیلی، نمین، ایران Mehdi Tamjid مهدی تمجید mehdi.tm@yahoo.com 100319475328460025521 100319475328460025521 No Department of Biology, Faculty of Science, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran گروه زیست شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران Fereshteh Ashrafiyan Nansa فرشته اشرفیان نانسا hgfyggf23@yahoo.com 100319475328460025522 100319475328460025522 No Department of Biology, Faculty of Science, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran. گروه زیست شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران Fatemeh Golivand فاطمه قلیوند jhgfrddx@yahoo.com 100319475328460025523 100319475328460025523 No Department of Biology, Faculty of Science, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran گروه زیست شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران Zahra chavoshi Lahrod زهرا چاوشی لاهرود hgfvgghv23@yahoo.com 100319475328460025524 100319475328460025524 No Department of Biology, Faculty of Science, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran گروه زیست شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران Niloufar Bahari نیلوفر بهاری reeredacf@yahoo.com 100319475328460025525 100319475328460025525 No Department of Biology, Faculty of Science, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran گروه زیست شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران Shukur Wasman Smail شوکر واسمن اسماعیل tdrftrcv@gmail.com 100319475328460025526 100319475328460025526 No Department of Biology, College of Science, Salahaddin University, Erbil, Iraq گروه زیست شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه صلاح الدین، اربیل، عراق Zhikal Omar Khudhur ژیکال عمر خوندهور trdtrr5@gmail.com 100319475328460025527 100319475328460025527 No Department of Biology Education, Faculty of Education, Tishk International University, Kurdistan Region, Erbil, Iraq گروه زیست شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه بین المللی تیشک، اقلیم کردستان، اربیل، عراق